Fastned en rechtszaken, hoe zit het nu?

12 december 2017

Deze blog is laatst geupdate op 19 september 2018

De laatste tijd krijgen we regelmatig vragen over enkele rechtszaken waar Fastned momenteel in betrokken is. Hieronder een korte samenvatting van de achtergrond van deze zaken met links naar filmpjes en documenten.

Onze uitgangspunten bij de rechtszaken zijn de volgende:

  • Het is de missie van Fastned om snellaadstations te bouwen voor elektrische auto's en daar gaan we mee door.
  • Daarbij is het te verwachten dat we weerstand krijgen van partijen die alles willen houden zoals het is.
  • Beleid dat leidt tot een ongelijk speelveld is slecht voor duurzame pioniers en helpt niet bij het versnellen van de energietransitie.
  • Fastned zal zich blijven inzetten voor een gelijk speelveld voor duurzame ondernemers en gelijke behandeling van elektrische rijders.
  • Dit zal een lang proces zijn met meerdere rechtszaken.

Tot 2012 werd benzinestations de mogelijkheid geboden een additionele vergunning te verkrijgen voor het plaatsen van laadvoorzieningen als aanvullende voorziening. Daar was alleen geen belangstelling voor vanuit de oliemaatschappijen. Omdat Rijkswaterstaat haast had met de realisatie van een landelijk dekkende snellaadinfrastructuur, werd een beleidswijziging doorgevoerd waarmee vanaf 2012 een laadstation voortaan net als een benzinestation ook als basisvoorziening werd aangemerkt. Ook schreef Rijkswaterstaat op dat "stilzitten niet gewenst was". De situatie van oliemaatschappijen die de mogelijkheid tot het aanbieden van opladen voor elektrische auto’s niet oppakten moest worden doorbroken.

Met een publicatie in de Staatscourant riep Rijkswaterstaat partijen op om zich in te schrijven voor deze nieuwe basisvoorziening laadstation. Deze inschrijvings- en lotingsprocedure moest een einde maken aan het stilzitten en een doorbraak forceren. Dat werkte! Zes partijen, waaronder Fastned, schreven zich in voor de beschikbare locaties. Voor de locaties waar meerdere partijen zich hadden ingeschreven werd door Rijkswaterstaat bij de notaris een loting gehouden. In een proces verbaal staat per locatie de volgorde van rechthebbenden om een laadstation te realiseren.

Enige tijd later spanden de oliemaatschappijen een rechtszaak aan tegen de Staat om de nieuwe toetreders te weren, dit ondanks dat ze zelf nog altijd geen interesse hadden in het realiseren van deze voor Nederland zo belangrijk geachte oplaadinfrastructuur. Deze rechtszaak verloren zij, ook in hoger beroep. Wel deed Rijkswaterstaat hen tijdens de rechtszaak twee bijzondere mondelinge toezeggingen in strijd met het beleid dat zij publiceerde in de Staatscourant van 2011: (1) Rijkswaterstaat zou toilet en koffie bij de zelfstandige laadstations verbieden (2) de oliemaatschappijen mochten wel blijven stilzitten en later alsnog vergunningen voor laders aanvragen als aanvullende voorziening bij hun benzinestation.

Fastned maakt bezwaar tegen deze situatie waarin oliemaatschappijen jaren na sluiting van de openbare concessieverdelingsprocedure een status aparte hebben gekregen en haar mogelijkheden tot het bieden van een goede klantervaring (bijvoorbeeld door het aanbieden van koffie en toilet) worden ingeperkt. Daarom leggen wij deze kwesties voor aan de rechter.

Wat betreft het eerste punt heeft de rechter recent de uitspraak gedaan dat de motivatie die de Staat geeft voor het weigeren van koffie en toiletten bij laadstations niet rechtmatig is en dat zij haar standpunt moet herzien. De Staat is tegen deze uitspraak in hoger beroep gegaan. Over het tweede punt, of oliemaatschappijen een status aparte hebben, moet de rechter nog een inhoudelijk oordeel vellen.

Toelichting op de laatste ontwikkelingen:

8 december 2017 - Zaak de Hackelaar
Fastned protesteert tegen de vergunning voor laders bij het benzinestation op verzorgingsplaats de Hackelaar. Een locatie waar zij al sinds 20 december 2011 een aanvraag heeft lopen maar welke door Rijkswaterstaat jarenlang wordt getraineerd. De rechter wijst het protest af. Fastned zou geen belanghebbende zijn omdat haar vergunningsaanvraag nog niet heeft geleid tot een vergunning. De rechtbank bekrachtigt het niet ontvankelijk zijn van Fastned in haar bezwaar. De zaak wordt wederom niet inhoudelijk behandeld.

12 december 2017 - Zaak de Andel
Shell plaatst laders bij haar benzinestation op de Andel, pal naast het al bestaande Fastned station. Fastned mag zich van de bestuursrechter niet beroepen op het veilig en doelmatig gebruik van de verzorgingsplaats. Wederom wordt de zaak niet inhoudelijk behandeld.

10 januari 2018 - Start privaatrechtelijke procedure
In aanvulling op de lopende bestuursrechtelijke procedures is Fastned samen met MisterGreen op 10 januari een procedure tegen de staat gestart. Het betreft een privaatrechtelijke procedure die zal dienen voor de civiele rechter. In de dagvaarding is helder omschreven wat de inzet van Fastned en MisterGreen is. Lees de dagvaarding hier. Of lees de kortere en eenvoudigere pleitnotitie hier.

24 januari 2018 - Vonnis van de rechtbank in de privaatrechtelijke procedure
In haar vonnis heeft de Rechtbank Den Haag geoordeeld dat de Staat mag doorgaan met de ongelijke behandeling tussen benzinestations en laadstations. De Rechtbank oordeelt: ‘Van gelijke gevallen is [dus] geen sprake’ omdat een benzinestation benzine verkoopt en een laadstation stroom. Het vonnis is hier te lezen.

19 februari 2018 - Dagvaarding in hoger beroep (civielrechtelijke procedure)
Omdat Fastned en MisterGreen het niet eens waren met het vonnis van de Rechtbank van 24 januari 2018 zijn we op 19 februari 2018 in hoger beroep gegaan. Lees de dagvaarding in hoger beroep hier. Of lees de kortere pleitnotitie van de zitting op 11 juni hier. Op 24 juli heeft het Gerechtshof Den Haag de uitspraak dd 24 januari bekrachtigd met als argumentatie dat de Staat onderscheid mag maken tussen een energielaadpunt als basisvoorziening en een energielaadpunt als aanvullende voorziening.

8 juli 2018 - Zitting hoger beroep zaken de Andel en Hackelaar (Raad van State)
In hoger beroep (bestuursrecht) zijn de zaken de Andel en Hackelaar samengevoegd. De zaak dient voor de Raad van State. Lees hier de gronden voor het hoger beroep, hier het verweerschrift van de Staat en hier de reactie op het verweerschrift van Fastned. Lees hier meer over de winst die Fastned boekte. En lees hier de uitspraak van de Raad van State.

5 September 2018 - Zitting hoger beroep mogelijkheid van een shop bij laadstations (Raad van State)
De Staat heeft hoger beroep aangespannen tegen de uitspraak van de bestuursrechter in de zaken Velder en de Horn dat het beleid dat ten grondslag ligt aan de weigering om shops toe te staan bij laadstations onvoldoende zou zijn.

Dagvaarding huurovereenkomst voor een shop op verzorgingsplaats Velder
Er loopt daarnaast nog een procedure tegen de Staat omdat het Rijksvastgoedbedrijf weigert om Fastned een huurovereenkomst te verstrekken voor een shop op verzorgingsplaats Velder terwijl Rijkswaterstaat wel een vergunning heeft afgegeven voor een shop op deze locatie.

Terug naar het blog